Ալեքս Ստեփանյանի ուսումնական բլոգ
«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր, Միջին դպրոց 9.8 դասարան
• Համեմատեք Տիգրանակերտի և Արածանիի ճակատամարտերը։
Տիգրանակերտում հռոմեացիները հաղթեցին, իսկ Արածանիի ճակատամարտում հաղթեցին հայերը։
• Ինչպե՞ս ավարտվեց Լուկուլոսի արշավանքը Հայաստան։
Հայերը դուրս շպրտեցին Լուկուլոսի զորքերը հայաստանիցն Ք․Ա 69թ․ գարնանը։
• Ինչու՞ Արտաշատի պայմանագրով Տիգրան Մեծը կատարեց մեծ զիջումներ։
Տիգրան Մեծը գնացել էր զիջումների, քանի որ Հայաստանի դաշնակից Պոնտոսը ոչնչացվել էր, և Հայաստանը մնացել էր մենակ իր թշնամիների՝ Հռոմի և Պարթևաստանի դեմ։
Пашкин клад
Было это давно. Жил тогда в деревне близ озера плотник Авдей.
Великим мастером называли его.
Как-то раз сельчане решили храм построить и позвали Авдея:
„Нужны хорошие мастера, чтобы храм построить. Без тебя не обойтись”.
Авдей согласился.
Пошёл мастер выбирать подходящие деревья и вышел к самому
озеру, а там возле озера парни веселятся. Поют да пляшут. А главный у
них Пашка. Задумался Авдей, такой парень пропадает – высокий,
красивый, а только бездельник.
Подошëл он, Пашку позвал:
– Дело у меня к тебе. Мой отец, уходя на войну, золотой клад спрятал
в дупле сосны. С войны он не вернулся, а клад тот так и остался в дереве.
Если мы эту сосну найдëм, то клад пополам поделим. Но если ты, Пашка,
помочь мне не хочешь деревья рубить, так я себе другого помощника
найду. А ты иди, гуляй и веселись.
Пашка подумал и согласился.
– А когда начнём деревья рубить? – спрашивает.
– Да вот на днях и начнём. А потом будем церковь строить.
Стал плотник собирать мастеров. Собрал человек двенадцать. Все
настоящие мастера.
Место для церкви выбрали красивое да светлое, над берегом озера.
Авдей стал показывать Пашке, как работать надо. Пашка быстро всему
учился.
Шло время. Храм вырастал на глазах. Но клада всё не было. „Не
торопись, – успокаивал Пашку мастер, – подожди, никуда он от нас не
денется”. А Пашка уже стал привыкать к работе, узнавать её тайны. Стал
топор у молодца в руках лёгким и послушным. Работал Пашка с
удовольствием и уже про клад спрашивал реже.
Незаметно наступила осень. Быстро продвигалась работа. Пашку
стали уважать как хорошего и старательного ученика.
К зиме храм был завершён. Он стоял, сверкая серебряными куполами,
и радовал сердце. Подозвал тогда Авдей Пашку в сторонку и говорит:
„Нашёл я то бревно с золотым кладом. И ты мне в этом помог. Только вот
какое дело, брат, вышло… Бревно это в стену уложили. Оно по счёту
шестое снизу.” И показывает юноше то самое бревно.
Долго размышлял Пашка, как ему быть. С одной стороны, ясно –
клад у него под рукою, приходи и бери, но только как разломать топором
бревно, испортить такую красоту! И как потом дыру заделать? „Да как не
заделывай, всё равно след останется. И товарищи сразу заметят, Авдей
им всё расскажет. Что тогда будет?” Но золото есть золото, оно все двери
открывает, все сердца согревает. Взял Пашка инструменты и пошёл в
храм. „Когда все разойдутся, я скажу, что не всю работу закончил,
останусь один – клад из того бревна вырублю”, – решил он.
В храме было много народу. Все нарядно одеты. Было тепло от
горящих свечек. Пашка отсчитал шестое бревно снизу и вдруг увидел,
что на этом месте находится икона Николая Чудотворца. Утром её ещё не
было. Это, верно, батюшка привёз из города и повесил как раз на этом
месте. Пашка решил подождать.
Запел хор, да так красиво, что Пашка заслушался и замер. И так стало
на душе легко и спокойно, что он на миг забыл о своём намерении. Затем
снова вспомнил про клад, поглядел на икону, на которую упал из окна
солнечный свет, и вдруг почувствовал строгий, любящий взгляд Святого
Николая. В это время запел хор. Пашка не выдержал, и слёзы покатились
у него из глаз. Он никогда так не плакал, даже в далёком детстве.
А когда служба закончилась и все сельчане стали расходиться, Пашка
пошёл домой. Он шёл и думал, что сегодня нашёл свой клад, который
был в тысячу раз дороже золотого. А золото пускай себе лежит. Оно ведь
в надёжном месте. Может, в тяжёлое время людям и пригодится.
Через два года стал Пашка настоящим мастером. „Достойная замена
плотнику Авдею”, – говорили в народе. Да и сам Авдей, слыша такое,
удовлетворённо кивал головою и повторял: „Где с Богом лад, там любому
клад”.
По А. Параскевину
Найдите в тексте ответы на вопросы и прочитайте их.
Ես մի հեքիաթ գիտեմ, որն ուզում եմ քեզ նվիրել:
Լինում է, չի լինում մի փոքրիկ գյուղում մի մարդ է լինում: Նա ջրավաճառ է լինում: Այդ ժամանակներում ջուրը ծորակից չէր հոսում. այն հանում էին կամ ջրհորների խորքից, կամ էլ վերցնում էին խորը գետից: Նա, ով չէր ուզում ինքնուրույն ջուր որոնել, ստիպված էր այն առնել ջրավաճառի կավե մեծ կուժերից: Նրանք շրջում էին գյուղից գյուղ՝ հետները տանելով անգին հեղուկը:
Մի անգամ, առավոտյան կուժերից մեկը ճաք տվեց, ու ջուրը սկսեց կաթել ամբողջ ճանապարհին: Երբ ջրավաճառը հասավ գյուղ, գնորդներն ամեն անգամվա պես տասը մետաղադրամով առան աջ կուժի միջի ամբողջ ջուրը, և միայն հինգ մետաղադրամ տվեցին այն կուժի ջրին, որը լիքն էր կիսով չափ:
Նոր կուժ առնելը շատ թանկ կնստեր ջրավաճառի վրա, այդ պատճառով նա որոշեց ճանապարհն անցնել արագ՝ վնասի չափը նվազեցնելու համար:
Երկու տարի շարունակ տղամարդը ջուր էր տանում գյուղ և ստանում իր տասնհինգ մետաղադրամը:
Մի անգամ նա գիշերն արթնացավ կամացուկ ձայնից:
— Է՛յ…է՜յ:
— Ո՞վ կա այստեղ,-հարցրեց տղամարդը:
— Ես եմ:
Ձայնը գալիս էր ճաքած կուժից:
— Ինչո՞ւ դու ինձ արթնացրիր այս ժամին:
— Ինձ թվոմ է՝ եթե ես քեզ հետ խոսեի օրը ցերեկով, վախը քեզ կխանգարեր ինձ հետ խոսել…Իսկ ինձ հարկավոր է, որ դու ինձ լսես:
— Ի՞նչ ես ուզում:
-Ես ուզում եմ քեզնից ներողություն խնդրել: Ճաքը, որից ջուրը հոսում է, առաջացել է ոչ իմ մեղքով: Բայց ես գիտեմ, թե այն որքան է քեզ վշտացրել: Ամեն օր, երբ դու հոգնած հասնում ես գյուղ և իմ բերածի դիմաց ստանում ես ուղիղ կես գին, քիչ է մնում ես պայթեմ արցունքներից: Ես գիտեմ, որ դու կարող ես ինձ նոր կուժով փոխարինել կամ էլ շպրտել, բայց, մեկ է, դու ինձ չես շպրտում: Դրա համար ես ուզում եմ շնորհակալություն հայտնել և մեկ անգամ ևս ներողություն խնդրել քեզանից:
— Զավեշտ է, որ դու ինձնից ներողություն ես խնդրում,- քրթմնջաց ջրավաճառը: Առավոտ շուտ մենք երկուսով զբոսանքի կգնանք: Ես ուզում եմ քեզ մի բան ցույց տալ:
Ջրավաճառը նորից ընկղմվեց քնի մեջ մինչև լուսաբաց: Երբ հորիզոնին երևաց արևը, նա վերցրեց ճաքած անոթն ու ուղղվեց դեպի գետը:
-Նայի՛ր,-ասաց նա հասնելով մի տեղի, որտեղից երևում էր ամբողջ քաղաքը: Ի՞նչ ես դու տեսնում:
— Քաղաք,-պատասխանեց անոթը:
— Էլ ի՞նչ ես տեսնում,- հարցրեց տղամարդը:
— Չգիտեմ…: Ճանապարհ,-կասկածելով ասաց կուժը:
-Ճի՛շտ է: Իսկ հիմա նայիր արահետին: Ի՞նչ ես տեսնում:
— Ես տեսնում եմ չոր հող և քարեր՝ ճանապարհի աջ կողմում ու ծաղիկների շարք՝ ձախ կողմի վրա,- ոչ այնքան վստահ ասաց կուժը՝ չհասկանալով, թե ինչ է իրենից ուզում իր տերը:
— Տարիներ շարունակ ես անցել եմ այս ձանձրալի, անուրախ ճանապարհով, ջուր եմ տարել գյուղ և երկու կուժի ջրի դիմաց ստացել նույն մետաղադրամները… Բայց մի անգամ ես նկատեցի, որ քեզ վրա ճաք է առաջացել, և ջուրը քչանում է: Քեզ նոր կուժով փոխարինել ես չէի կարող, բայց իմ գլխում ուրիշ գաղափար ծնվեց. ես գնեցի գույնզգույն ծաղիկների սերմեր և ցանեցի դրանք ճանապարհի երկու կողմերում: Ամեն անգամ, երբ ես անցնում էի այդ ճանապարհով, քեզնից հոսող ջուրը ոռոգում էր արահետի ձախ կողմը: Այդպես առաջացավ այս գեղեցկությունը:
Ջրավաճառը դադար տվեց, նայեց իր հավատարիմ կուժին ու հարցրեց. «Եվ դո՞ւ ես ինձնից ներողություն խնդրում: Մի՞թե նշանակություն ունեն այն մի քանի ավել մետաղադրամները, երբ քո շնորհիվ, քո ճաքի շնորհիվ իմ ճանապարհը զարդարում են այս վառվռուն ծաղիկները՝ ուրախություն պարգևելով իմ աչքերին: Այդ ե՛ս պետք է քեզ շնորհակալություն հայտնեմ քո սքանչելի ճաքի համար:
Ես հուսով եմ, ավելի շուտ՝ համոզված եմ, որ դու հասկացար, թե ինչու եմ քեզ նվիրում այս հեքիաթը:
Առաջադրանք
ա) Ո՞րն է հեքիաթի գլխավոր ասելիքը: Ընտրի՛ր մտքերից մեկը և ընտրությունդ հիմնավորի՛ր.1
բ) «Ես հուսով եմ, ավելի շուտ՝ համոզված եմ, որ դու հասկացար, թե ինչու եմ քեզ նվիրում այս հեքիաթը»: Ինչո՞ւ է պատմող հերոսը հեքիաթը քեզ նվիրում:
Հեքիատթը սովորեցնում է որ կանքում փողը գլխավորը չի։
Ալեքս Ստեփանյանի ուսումնական բլոգ 