Month: October 2024

Աշխատանքի նպատակը․

1․Համոզվել,որ ուսումնասիրվող շարժումը հավասարաչափ արագացող է։

2․Կարողանալ ճանապարհի և ժամանակի օգնությամբ որոշել թեք ճոռով շարժվող գնդիկի շարժման արագացումը ։

3․Հաշվելով շարժման ճանապարհը և արագացումը կարողանալ հաշվել ժամանակը։

4․Սովորողների մոտ զարգացնել փորձարարական և հաշվողական հմտությունները։

Աշխատանքը կատարելու համար սովորողը պետք է իմանա․

1․Հավասարաչափ շարժման հիմնական բանաձևերը․

V = at S = at² /2 ՝ այս բանաձևից a= 2S/t²

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր․մետաղե ճոռ․պողպատե գնդիկ,վայրկենաչափ․մոտաղյա բաժակ,չափաժապավեն,ամրակալան։

Փորձի ընթացքը․

Ամրակալանին ամրացրեցի ճոռը,որոշակի անկյան տակ։Ճոռի հիմքին տեղավորեցի մետաղյա բաժակը։ Չափեցի ճոռի երկարությունը։Դա եղավ այն ճանապարհը(S),որը անցավ գնդիկը փորձի ժամանակ։Բաց թողեցի գնդիկը և միաժամանակ աշխատեցրի վայրկենաչափը։Երբ գնդիկը բախվեց արգելակին, կանգնեցրեցի վայկենաչափը և գրանցրի շարժման ժամանակը՝կլորացնելով վայրկյանի տասնորդական մասով։Փորձը կրկնեցի երեք անգամ և հաշվեցի չափված ժամանակների միջին արժեքը՝t=(t₁+t₂+t₃)/3:Հաշված ժամանակը ընդունեցի որպես գնդիկի շարժման ժամանակ։Վերևի բանաձևով հաշվեցի արագացումը՝ a= 2S/t²

Այժմ նույն փորձը ,նույն կերպ կրկնեցի S-ի համար ընտրելով երկու ուրիշ չափեր։

Փորձ 1.

S = 1.1 մ = (t₁ + t₂ + t₃)/3 = (1.2 վ + 1.2 վ+ 1.1 վ) : 3 = 1.2 վ

t₁ = 1.3 վ

t₂ = 1.2 վ = 2S/t² = 2 x 1.1 մ/ 1.17² = 2.2/1,44 = 1.62

t₃ = 1.1 վ

____

a = 1.62

Փորձ 2.

S = 0.5 վ = (t₁ + t₂ + t₃)/3 = (0.8 վ + 0.6 վ+ 0.8 վ) : 3 = 0.73 վ

t₁ = 0.8 վ

t₂ = 0.6 վ = 2S/t² = 2 x 0.5 մ/ 0.73² = 1/0.5329 = 1.88

t₃ = 0.8 վ

_____

a = 1.88

Փորձ 3.

S = 0.25 մ t = (t₁ + t₂ + t₃)/3 = (0.6 վ + 0.6 վ+ 0.7 վ) : 3 = 0.63 վ

t₁ = 0.6 վ

t₂ = 0.6 վ = 2S/t² = 2 x 0.25մ/ 0.63² = 0.5/0.3969 = 1.56

t₃ = 0.7 վ

_____

a = 1.56

Կատարածս փորձերից եկա վերջնական եզրակացության,գնդիկի շարժումը թեք ճոռով———

1․հավասարաչափ է։

2․անհավասարաչափ արագացող է։

3․ հավասարաչափ արագացող է։

Եզրակացություն՝ Փորձի արդյունքով ստացանք, որ արագացումները մոտավորապես հավասար թվեր են։ Հավասարաչափ արագացող շարժման մեջ արագացումը բոլոր կետերում նույն է և քանի, որ մեր մոտ մոտիկ թվեր են ապա կարելի է ասել, որ շարժումը հավասարաչափ արագացող շարժում է։

1. Խմբի կազմման առանձնահատկությունը ըստ քերականական հատկանիշների

1. Ա խումբ – Այս բառերը հատուկ անուններ են (աշխարհագրական անուններ,
2. առանձին մարդկանց անուններ, և ստեղծագործության անուններ):
3. Բ խումբ – Այս բառերը վերացական հասկացություններ են, որոնք զգացմունքներ կամ իրավիճակներ են արտահայտում:
4. Գ խումբ – Բառերը մարդկանց կամ անձանց նկարագրող տարբեր հարաբերություններ կամ մասնագիտություններ են արտահայտում:

---

2. Խմբերի գոյականների հոգնակի ձևերը և օրինաչափությունները

1. Ա խումբ – ուժեր, տարրեր, ծովեր, նավեր, կույտեր, բերդեր, շենքեր
   Օրինաչափություն: Հոգնակի ձևը ստացվում է -եր վերջավորությամբ:
2. Բ խումբ – ճանապարհներ, գաղտնիքներ, հրաշքներ, մեքենաներ, շրջաններ, շինություններ, նավահանգիստներ
   Օրինաչափություն: Հոգնակի ձևը -ներ վերջավորությամբ:
3. Գ խումբ – գառներ, դռներ, մատներ, մկներ, թոռներ, ձկներ, լեռներ, բեռներ
   Օրինաչափություն: Հոգնակի ձևը հիմնականում -ներ վերջավորությամբ է, բացառությամբ երբ “ռ” տառից հետո անմիջապես ավելանում է -ներ:
4. Դ խումբ – աստղեր, արկղեր, վագրեր, անգղեր, սանրեր
   Օրինաչափություն: Հոգնակի ձևը -եր վերջավորությամբ:
5. Ե խումբ – ծովածոցեր, սուզանավեր, դաշտավայրեր, շնագայլեր, հեռագրեր, լրագրեր
   Օրինաչափություն: Հոգնակի ձևը -եր վերջավորությամբ:
6. Զ խումբ – քարտաշներ, գրագրեր, լեռնագործներ, բեռնակիրներ
   Օրինաչափություն: Հոգնակի ձևը -ներ վերջավորությամբ:
7. է խումբ – մարդիկ, կանայք
   Օրինաչափություն: Այս խումբը առանձնահատուկ է, քանի որ մարդիկ և կանայք բայերը ունեն անհատական հոգնակի ձև:

3. Գոյականների խմբավորումը՝ ըստ քերականական հատկանիշների

Ա խումբ – Բառերը հիմնականում բնորոշ անուններ են:

Բ խումբ – Բառերը հիմնված են տարբեր հոլովաձևերի վրա, օրինակ՝ սեռական հոլով:

4. Սեռական հոլովի վերջավորությունները

Ա խումբ – Պատուհան -ի, մարդ -ի, գարուն -ի, գիշեր -ի, կին -ի Վերջավորություններ: -ի

Բ խումբ – Տուն -ի, շուն -ի, գեղեցկություն -ի, հայր -ի, մայր -ի, եղբայր -ի
Տարբերություն: Հոլովաձևերում տարբերությունը վերջավորությունների պարզաբանման մեջ է՝ -ի ձևերը սովորական սեռական հոլովի համար են:

5. Բացառական հոլովի ձևեր

Ա խումբ – ամպ -ից, սառույց -ից, տանտիկին -ից, ձմեռ -ից, ամիս -ից, րոպե -ից
Վերջավորություններ: -ից

Բ խումբ – բալենի -ից, մարդ -ից, ամուսին -ից, ընկերուհի -ից, գինի -ից
Տարբերություն: Այս խումբը հատուկ է բացառական հոլովի առանձնահատկություններին, որտեղ վերջավորությունը նույնպես -ից է:

1-Guess what

2-were talking about

3-that’s not the point

4-that sort of thing

5-at the end of day

6-an awful lot of money

1. Փորձի´ր պարզել, թե ընդգծված ածականները ո՛ր խոսքի մասի իմաստով են գործածվել:

Անվերջ սպիտակը հոգնեցրել է, ուրիշ գույների եմ ուզում նայել: Գոյական
Կապույտը կբերեմ, դա քեզ շատ է սազում: Գոյական
Խոսում էր աշխարհի չարից  ու բարուց: Գոյական
Ավելի լավին  ու կատարյալին  է ձգտում: Գոյական
Մեղավորները կանգնել էին գլխահակ ու ամոթահար: Գոյական
Շատ չար խոսեց, կարծես թե մեղադրում էր բոլորին: Մակբայ
Կանգնել ու մեղավոր ժպտում էր: Մակբայ

2. Ընդգծված բառերը որտե՞ղ են գործածվել որպես կապ, որտե՞ղ` որպես այլ խոսքի մասեր (կապերն ընդգծի՛ր):Առաջ նա բոլորովին չէր մտածում իր արարքների մասին:
Որոշել էր ծովափ գնալուց առաջ լողալ սովորել:
Մի հաստ շապիկ հագավ բաճկոնի  լողալ սովորել:
Մի հաստ շապիկ հագավ բաճկոնի տակից, բայց էլի մրսում էր:
Սեղանի վրա  թափթփված թղթերի ու գրքերի մեջ մի կաշեկազմ տետր կար:
Վրան խոսել էին քրոջ երեսից:
Երեսից հասկացա, որ բոլորովին էլ գոհ չէ:, բայց էլի մրսում էր:
Սեղանի վրա  թափթփված թղթերի ու գրքերի մեջ մի կաշեկազմ տետր կար:
Վրան խոսել էին քրոջ երեսից:
Երեսից հասկացա, որ բոլորովին էլ գոհ չէ:

3. Տրված գոյականները չորս խմբի բաժանի՛ր ըստ կազմության:

Մայրցամաք, գոյություն, գետին, ողբերգություն, գազան, նախաճաշ, ցնցում, արտասահման, ճամփա, ուժ, զոհ, նավ, նավահանգիստ, նավակ, հայրենիք, վերադարձ, մայրաքաղաք, օտարամոլություն:

Պարզ- գետնին, գազան, ցնցում, ճամփա, ուժ, զոհ, նավ

Ածանցավոր-գոյություն, ողբերգություն, նավակ, հայրենիք,

Բարդ-մայրացամաք, նախաճաշ, արտասահման, նավահանգիստ, մայրաքաղաք, վերադարձ,

Բարդ ածանցավոր-օտարամոլորություն,

4.Տրված գոյականներից նորերը կազմի՛ր` ուհի, ստան, ոց, ություն ածանցներով:

Հայ, դպիր, այգի, բույր, ծառ, բժիշկ, պարսիկ:

հայուհի, բժշկուհի, պարսկուհի

Հայաստան, Պարսիկստան

Հայոց

Հայություն, դպիրություն, բժշկություն

5.Տրված բայերից  ածանցավոր գոյականներ կազմի՛ր և ածանցներն ընդգծի՛ր:

Նկարել-Նկարչություն, գրել֊գրություն, զարթնել֊զարթուցիչ, թափել֊թափք, ուսուցանել֊ուսուցիչ, քերել֊քերիչ, վարել֊վարող, հաճախել֊հաճախորդ, բախել֊բախչի, հնչել֊հնչյուն, վազել֊վազք,

 հանել֊հանածո, շարժել֊շարժ, մոտենալ֊մոտակա, կոշտանալ֊կոշտություն:

My favorite teachers. Your feast is blessed, I wish you to be healthy, to be happy, and to teach your children full years.

Աշխատանքի նպատակը․

Հաշվել ջրում ընկղմված մարմնի վրա ազդող արքիմեդիյան ուժը և փորձով ստուգել ստացված արդյունքը։

Համառոտ տեսություն․

Համաձայն Արքիմեդի ՝ հեղուկն իր մեջ ընկղմված մարմնի վրա ազդում է ուղղաձիգ դեպի վեր ուղղված ուժով, որը հավասար է հեղուկի կշեռին։ Արքիմեդիյան ուժը կարելի է որոշել տարբեր եղանակներով։

1. Եթե չափենք որևէ մարմին կշիռը օդում ՝ ρ₀ ջրում ՝ ρ₁, ապա արքիմեդիյան ուժը հավասար կլինի այդ երկու կշիռների տարբերությանը՝ F_Ա = ρ₀ — ρ₁:

2. Արքիմեդիյան ուժը կարելի է որոշել նաև F_Ա = ρ_հgV_մ որտեղ ρ_հ = հեղուկի խտություն, g = 9,8 ն/կգ ≈ 10 ն/կգ հաստատուն թիվ է, V_մ= 100 սմ³։

Անհրաժեշտ սարքեր և նյութեր․

Ամրակալան կցորդիչով, չափագլան, ուժաչափ, պինդ մարմին իր ծավալով բաժակ, ջրթափ անոթ, վերամբարձ սեղան և ջուր։

Առաջին փորձի արդյունքները՝
ρ₀ = 1,5ն F_Ա = ρ₀ — ρ₁ = 1,5ն — 0,5ն = 1ն
ρ₁ = 0,5ն
————
F_Ա-?

Երկրորդ փորձի արդյունքները՝
V_մ=100սմ³ | 1մ³=1մ*1մ*1մ=100սմ*100սմ*100սմ=1000000սմ³
ρհ=1000 կգ/մ³ | 1սմ³=0,000001մ³
g≈10ն/կգ | Vմ=100սմ³=100*0,000001մ³=0,0001մ³
| F_Ա=ρհ*gVմ=1000 կգ/մ³*10 ն/կգ*0,0001մ³=1ն
—————————————————-
F_Ա-?

Եզրակացություն

Հաշվեցի ջրում ընկղմված մարմինն դուրս մղող արքիմեդիյան ուժը և փորձով ստուգեցի ստացված արդյունքը: Երկու դեպքում էլ F_Ա=1ն

180/15​−15/15​+1=12−1+1=12:

Պատ․՛ 12

n=17-187/−17​+1=17/170​+1=10+1=11

Պատ․՛11

Պատ․՛11

234−21=213

Պատ․՛213

Պատ․՛ 14

Պատ․՛ 14

Պատ․՛ 9

Պատ․՛19

Պատ․՛14

Պատ․՛21

11.3

12.3

13.2

14.3

15.4
16.3

17.2

18.3

19.3

27.6/7

28.50/13

29.3/5

30.5/6

31.7/13

Երջանկությունը կյանքի այն վիճակն է, որը մարդն ապրում է հոգեկան և ֆիզիկական բավարարվածության, ինքնավստահության և ներդաշնակության զգացումով։ Յուրաքանչյուր մարդ ունի իր սեփական պատկերացումները երջանկության մասին, սակայն որոշ ընդհանուր հատկանիշներ, որոնք կարող են երջանկացնել մեզ, կարելի է առանձնացնել։

Առաջին հերթին, հոգեկան խաղաղությունը կարևորագույն բաղադրիչ է երջանկության համար։ Երբ մարդը խաղաղ է իր ներքին աշխարհում, կարող է ավելի հեշտորեն հաղթահարել կյանքի դժվարությունները։ Հոգեկան ներդաշնակությունը կապված է նաև հուզական կայունության և համբերության հետ։ Մարդը, ով կարողանում է կառավարել իր հույզերը և վարվել ծանր իրավիճակներում, ավելի հեշտ կգտնի երջանկությունը։

Երկրորդ կարևոր գործոնն է միջանձնային հարաբերությունները։ Մարդիկ, ովքեր ունեն լավ հարաբերություններ ընտանիքի, ընկերների և սիրելի անձանց հետ, ավելի երջանիկ են։ Սերն ու ընկերությունը մխիթարում են դժվար ժամանակներում և տալիս էներգիա՝ հաղթահարելու կյանքի մարտահրավերները։ Միաժամանակ, երջանկության զգացումն ավելանում է, երբ կարողանում ենք երջանկություն պարգևել ուրիշներին։

Երրորդ, ինքնադրսևորումը և նպատակներին հասնելը նույնպես մեծ դեր ունեն։ Մարդիկ, ովքեր ունեն նպատակներ և աշխատում են դրանց հասնելու համար, հաճախ ավելի մոտիվացված են ու բավարարված են իրենց կյանքով։ Աշխատանքային հաջողությունները, ստեղծագործական գործունեությունը կամ որևէ այլ ձգտման իրականացումը կարող է մեծապես խթանել երջանկությունը։

Եվ վերջապես, ֆիզիկական առողջությունը ևս մեծ նշանակություն ունի։ Երբ մարդը առողջ է, նա ավելի շատ հնարավորություն ունի վայելելու կյանքը։ Հավասարակշռված սնունդը, ֆիզիկական ակտիվությունը և առողջ ապրելակերպը մեծապես նպաստում են երջանկության զգացողությանը։

Ի վերջո, երջանկությունը շատ անհատական է, և յուրաքանչյուր մարդ պետք է գտնի այն ուղիները, որոնք իր համար առավել կարևոր են։ Չկան սահմանված կանոններ կամ բանաձևեր, բայց կա հստակ համոզմունք, որ երջանկությունը գալիս է կյանքի պարզ հաճույքներից և դրական վերաբերմունքից։

1. Նյարդային համակարգի նշանակությունը
   Նյարդային համակարգը կարգավորում է օրգանիզմի բոլոր ֆունկցիաները, ներառյալ շարժումները, զգայությունները, մտածողությունը, հույզերը և օրգանիզմի արձագանքներն արտաքին և ներքին ազդակներին: Այն ապահովում է օրգանիզմի միասնությունը և նրա ադապտացիան փոփոխվող միջավայրին:
2. Նյարդային համակարգի բաժինները
   Նյարդային համակարգը բաժանվում է երկու հիմնական մասի՝
   • Կենտրոնական նյարդային համակարգ (ԿՆՀ)
   • Ծայրամասային նյարդային համակարգ (ԾՆՀ)
3. Կենտրոնական նյարդային համակարգի բաժինները
   ԿՆՀ-ի մեջ մտնում են՝
   • Ուղեղը
   • ողնուղեղը
4. Նեյրոնների տեսակներ
   Նեյրոնները բաժանվում են հետևյալ տեսակների՝
   • Սենսորային նեյրոններ՝ ընկալում են արտաքին կամ ներքին ազդակները և փոխանցում են դրանք:
   • Շարժողական նեյրոններ՝ փոխանցում են ազդակները ուղեղից կամ ողնուղեղից դեպի մկանները կամ օրգանները:
   • Միջնեյրոններ՝ կապ են ապահովում սենսորային և շարժողական նեյրոնների միջև:
5. Նյարդի սահմանումը
   Նյարդը նյարդաթելերի խումբ է, որը փոխանցում է նյարդային ազդակները մարմնի տարբեր մասերի միջև: Այն իր մեջ ներառում է նեյրոնների աքսոնները, որոնք տեղակայված են միացած հյուսվածքով:
6. Նյարդերի տեսակները
   Նյարդերը բաժանվում են հետևյալ տեսակների՝
   • Սենսորային նյարդեր՝ փոխանցում են զգայական տեղեկությունները դեպի ուղեղ:
   • Շարժողական նյարդեր՝ փոխանցում են ազդակները դեպի մկանները և օրգանները:
   • Խառը նյարդեր՝ ունեն ինչպես սենսորային, այնպես էլ շարժողական նյարդաթելեր, հետևաբար, կատարում են երկկողմանի հաղորդումներ:

1. Կիլիայի թագավորները դրամներ էին հատում արծաթից և պղնձից։ Դրանք հայերեն տառերով էին։
2. Ծովափնյա քաղաքների շնորհիվ Կիլիկյայում կատարվում էր առևտուր։ Դրանց շնորհիվ նրանք կարողանում էին ներմուծել և արտահանել տարբեր իրեր վաճառելու նպատակով։
3. Առանձնահատկություններից մեկը ինձ համար այն էր, որ այն քահանաները կամ ծնողները, որոնք ստիպում էին երեխաներին ամուսնանալ վաղ տարիքում պատժվում էին։ Ըստ եկեղեցու ամուսինը ամուսնանալու պահին տղան պետք է լիներ 14-ից մեծ։ Իսկ աղջիկը 12-ից մեծ։